Algemene informatie

Long covid bij kinderen en jongeren

Let op: deze informatie is algemeen en geen medisch advies. Overleg bij klachten altijd met je (huis)arts.

Wat is long covid?

De kern in een paar woorden, zodat je snel ziet wat long covid wel en niet is.

WHO-definitie
De WHO spreekt van post-COVID-syndroom bij klachten die binnen 3 maanden na een corona-infectie ontstaan, minstens 2 maanden aanhouden en niet volledig door een andere aandoening verklaard worden. Een aanvullende diagnose sluit post-COVID-syndroom niet uit.
Een multisysteemziekte
Long covid raakt het hele lijf: hart, longen, spieren, hersenen en het zenuwstelsel. Onderzoek laat zien dat covid in alle orgaansystemen problemen of schade kan veroorzaken.
Niet tussen de oren
Long covid is geen gedragsprobleem of overgevoelig brein. Het zit niet tussen de oren. Er is nog geen genezende behandeling.
Long covid of post-covid?
Artsen spreken soms over post-covid. Wij gebruiken meestal long covid omdat de klachten voortduren. We bedoelen hetzelfde.

Bron: WHO, februari 2023

Klachten en herkenning

Long covid uit zich vaak in een combinatie van klachten. Er zijn inmiddels al 200 symptomen bekend die gevolg kunnen zijn van een covid-infectie. Deze klachten zijn vaak niet aan een kind of jongere af te zien. Veel voorkomende klachten zijn:

  • Extreme vermoeidheid - die niet weggaat door rust
  • Kortademigheid - ook bij lichte inspanning
  • Concentratie- of geheugenproblemen - "brain fog"
  • Spier- en gewrichtspijn - wisselend van plek en intensiteit
  • Hartkloppingen - vooral bij houdingsverandering
  • Hoofdpijn en duizeligheid - bij staan of lichte activiteit
  • Gevoeligheid voor licht en geluid
  • Slaapproblemen - bijv. niet-verkwikkende slaap

Veel kinderen en jongeren met long covid hebben ook last van met elkaar samenhangende symptomen. Dit zijn de drie meest voorkomende, plus een gevolg dat we apart benoemen.

PEM

Post-Exertional Malaise

Klachten verergeren ná inspanning

Na fysieke, emotionele of cognitieve inspanning verergeren de klachten - vaak pas een dag later. Herstel duurt dagen. Pacing (bewust binnen de "energie-envelop" blijven) is de belangrijkste strategie.

Lees de factsheet
POTS

Posturaal Orthostatisch Tachycardiesyndroom

Hartkloppingen bij houdingsverandering

Bij opstaan of lang staan stijgt de hartslag abnormaal sterk. Kinderen worden duizelig, misselijk of vallen flauw. Behandeling combineert leefstijladvies (zout, water, compressie) met medicatie als dat nodig is.

Lees de factsheet
MCAS

Mast Cell Activation Syndrome

Overactieve mestcellen, allergische reacties

Mestcellen reageren overgevoelig op prikkels die normaal onschuldig zijn - voeding, geuren, temperatuur. Klachten variëren van huiduitslag tot maag-darmproblemen en flauwvallen.

Lees de factsheet

Levend verlies

Het verdriet om wat (nog) niet kan

Levend verlies is geen ziekte of aandoening, maar een gevolg van long covid.

Voor kinderen, jongeren en hun naasten betekent long covid vaak het tijdelijk of langdurig verliezen van school, vrienden, sport en toekomstplannen. Erkenning van dit verdriet is een wezenlijk onderdeel van herstel.

Lees de factsheet

Hoe groot is het probleem?

Long covid raakt méér kinderen dan veel mensen denken. Cijfers uit recent onderzoek:

100.000+
kinderen en jongeren met langdurige klachten na corona in Nederland
Bron: Advies Gezondheidsraad 2026
15.000-20.000
van de jongeren (12-25) is huis- of bedgebonden na een coronabesmetting
Bron: Advies Gezondheidsraad 2026
1 op 6
kinderen ervaart na corona één of meer aanhoudende klachten
Bron: Rao S, et al. Pediatrics 2024

Wat kun je nu al doen?

Diagnose en zorg

Er zijn twee expertisecentra voor kinderen en jongeren met long covid: Amsterdam UMC en UMC Utrecht. Verwijzing loopt via de huisarts.

Houd een dagboek bij

Een klachten- en activiteitendagboek helpt artsen patronen te zien.

Blijf in de energie-envelop

Pas activiteiten aan; minder inspanning leidt vaak tot minder klappen.

Vraag een verwijzing

Vraag de huisarts om verwijzing naar een van de expertisecentra (Amsterdam UMC of UMC Utrecht).

Schakel school vroeg in

Vraag naar maatwerk en betrek de leerplichtambtenaar als dat nodig is.

Zoek lotgenoten

Contact met andere ouders via de besloten Facebook-groepen van KLC en YoungPAIS. Herkenning helpt.

Deze informatie is algemeen en geen medisch advies. Overleg bij klachten altijd met je (huis)arts.

Veelgestelde vragen

Begin bij de huisarts en houd een klachten-dagboek bij. Vraag bij aanhoudende klachten (langer dan drie maanden) een verwijzing naar een van de expertisecentra. Je kun via de besloten Facebook-groepen van KLC en YoungPAIS contact zoeken en ervaringen uitwisselen met andere ouders.

De klachten zijn vaak een combinatie van extreme vermoeidheid, concentratie- of geheugenproblemen ("brain fog"), kortademigheid, spier- en gewrichtspijn, hartkloppingen, duizeligheid, gevoeligheid voor licht en geluid en slaapproblemen. Veel kinderen ervaren PEM (Post-Exertional Malaise): klachten verergeren ná inspanning.

Er zijn twee expertisecentra voor long covid bij kinderen: Amsterdam UMC en UMC Utrecht. Verwijzing loopt via de huisarts.

Als je kind niet of niet volledig naar school kan is het van belang met de school in gesprek te blijven. Het samenwerkingsverband speelt vaak ook een rol omdat geregeld maatwerk-trajecten worden ingezet voor kinderen met long covid. Wij zien dat kinderen soms gedeeltelijk afstandsonderwijs volgen en gedeeltelijk naar schoolgaan. De brochure Jouw leerling met long covid van Zorgeloos naar school geeft handvatten, ook kun je advies inwinnen bij Ouders & Onderwijs. In de besloten Facebook-groepen van KLC en YoungPAIS kun je vragen stellen en ervaringen uitwisselen met andere ouders.

Dat verschilt sterk. Sommige kinderen en jongeren knappen binnen een jaar op, anderen hebben al veel langer klachten. Het eerlijke antwoord is dat niemand precies weet hoe de toekomst van kinderen en jongeren met long covid eruitziet. Onderzoek naar de oorzaken, gevolgen en mogelijkheden voor herstel is daarom heel belangrijk. Er is nog geen genezende behandeling.

KLC is een vrijwilligersorganisatie en al onze ondersteuning (faciliteren van lotgenotencontact, informatie) is kosteloos. We financieren onderzoek en belangenbehartiging via donaties.

Via de besloten Facebook-groepen van KLC en YoungPAIS kun je contact opnemen met andere ouders, vragen stellen en ervaringen uitwisselen.